<empty> <empty> <empty> <empty>
 
 
 










Artykuł: Od społecznej odpowiedzialności biznesu do biznesu zrównoważonego

Artykuł dodany przez: mirella Data: 2008-09-09 15:26:53

Autor: Prof. Stefan Schaltegger, Centre for Sustainability Management (CSM), Leuphana University of Lueneburg, Germany

Odpowiedzialni decydenci zwracają uwagę, że zrównoważony rozwój jest prawdopodobnie największym wyzwaniem jakie kiedykolwiek stanęło przed ludzkością.

Jednocześnie zdają oni sobie sprawę, że zrównoważonego rozwoju nie można osiągnąć bez zrównoważonego rozwoju firm. Społeczna wartość ich działań nie może być oceniana jedynie w oparciu o kryteria finansowe. Ważniejszą podstawą ich oceny jest wartość jaką firma tworzy dla społeczeństwa.  Podstawowym pytaniem jest zatem pytanie o wkład firmy do zrównoważonego rozwoju gospodarki i społeczeństwa.

To wyzwanie w obszarze zarządzania jest sprawą komunikacji tylko do pewnego stopnia. W znacznie większym wymiarze jest to zadanie organizacyjne i koncepcyjne, które wymaga odpowiedzi na pytanie: jak i przy pomocy jakich procesów oraz metod firma może rozwinąć innowacyjne produkty oraz procesy produkcyjne, które w zrównoważony sposób przyczyniają się do zrównoważonego rozwoju.
Jako relatywnie młoda dyscyplina zarządzania Corporate Sustainability Management stawia nowe, niekonwencjonalne pytania dotyczące odpowiedzialności, organizacji, procesów i metod. Dlatego  zamiast ogólnych debat politycznych lub filozoficznych potrzeba konkretnej i  specjalistycznej wiedzy praktycznej z zakresu  zarządzania. Bez wątpienia społeczna odpowiedzialność biznesu oraz corporate sustainability już wkrótce staną się bardzo konkretnymi i ważnymi elementami zarządzania strategicznego i operacyjnego. Tym niemniej, wraz z postępującą implementacją ogromnej liczby zróżnicowanych środków operacyjnych oraz coraz większą liczbą szybko zmieniających się terminów rośnie potrzeba stworzenia lepszych pojęć dla tego rozwoju w świetle jasnych celów zarządczych. W tym kontekście ważne jest pytanie: który rozwój w najlepszy sposób ukierunkowuje rozwój biznesui: zaangażowanie przedsiębiorstw (Corporate Citizenship), społeczna odpowiedzialność biznesu czy Corporate Sustainability?

Anglosaski a europejski model rozwoju.
Wielość terminów jest zjawiskiem typowym dla dynamicznie rozwijającego się zagadnienia. Obecnie trzy pojęcia wpływają na rozwój korporacji w różny sposób: CSR (Społeczna Odpowiedzialność Biznesu), CC (Społęczne Zaangażowanie Przedsiębiorstw) oraz CS (Corporate Sustainability). Stosowanie terminu CSR wzrosło w ciągu kilku ostatnich lat, mimo że to podejście zostało poddane pod dyskusję już na początku XX wieku w Stanach Zjednoczonych. Amerykańskie społeczeństwo oczekiwało, że firmy będą zajmować się zagadnieniami, za które w Europie odpowiada sektor publiczny. Społeczne Zaangażowanie Przedsiębiorstw (corporate citizenship), rozwój w stylu anglosaskim, może być postrzegany jako dobrze zoperacjonalizowana część Społecznej Odpowiedzialności Biznesu. Corporate Sustainable Management, który w  odróżnieniu od CC rozwinął się w Europie kontynentalnej, głównie w jej z niemieckojęzyczną części, wykształcił się z teorii zarządzania środowiskowego firm.  Społeczna Odpowiedzialność Biznesu w Europie zyskała popularność dzięki Zielonej Księdze Unii Europejskiej „Wspieranie europejskich ram odpowiedzialności społecznej przedsiębiorstw” wydanej w 2001roku. Niewiele później, bo w 2002 roku Stowarzyszenie Polityki Narodowej Stanów Zjednoczonych (U.S. National Policy Association) stwierdziło, że Europa prześcignęła Stany Zjednoczone w kategorii dobrowolnych działań z zakresu CSRu. W dużym stopniu jest to wynik bardziej konsekwentnej integracji środków Społecznej Odpowiedzialności Biznesu z podejściem Corporate Sustainability.

Społeczne Zaangażowanie Przedsiębiorstw (CC) opisuje rolę firmy jako „dobrego obywatela” w społeczeństwie. CC często jest rozumiane jako część i operacjonalizacja CSRu. Podejście obejmuje takie zagadnienia jak Filantropia Strategiczna, (np. wsparcie finansowe), (wolontariat pracowniczy (np. promocja dobrowolnego zaangażowania pracowników na rzecz NPOs), zarządcze lub administracyjne wsparcie NPO i Społeczne Inwestycje (np. wsparcie regionalnych spółdzielni).

Społeczna Odpowiedzialność Biznesu nakłada na firmy obowiązki podejmowania kwestii społecznych na zasadach wolontariatu i we współpracy z interesariuszami. Termin „odpowiedzialny” jest poszerzony przez wymiar etyczny. Wykraczając poza odpowiedzialność ekonomiczną i zobowiązania prawne społeczeństwo oczekuje od firm, że dodatkowo podejmą odpowiedzialność etyczną i zaangażują się w działalność charytatywną, wspierającą kolejne cele społeczne.

Corporate Sustainability Management zajmuje się zarządzaniem kwestiami ekologicznymi, ekonomicznymi i społecznymi przede wszystkim dla osiągnięcia zrównoważonego rozwoju organizacji oraz głównego obszaru działalności, a po wtóre dla wypracowania pozytywnego wkładu firmy do zrównoważonego rozwoju ekonomii i społeczeństwa w ogóle. Corporate sustainability dąży do zarządzania systematycznego, koordynacji wszystkimi działaniami korporacji oraz integracji zarządzania kwestiami społecznymi i ekologicznymi z zarządzaniem tradycyjnym.

Społeczna Odpowiedzialność Biznesu w ramach Corporate Sustainability i Zrównoważonego Rozwoju.
CSR oraz Corporate Sustainability Management w oczywisty sposób zajmują się działalnością korporacji na polu zrównoważonego rozwoju ekonomii. Jakie są zatem różnice i relacje pomiędzy CSR a CS? Oba terminy mogą być stosowane zamiennie w przypadku małych wydarzeń o charakterze nieformalnym. W przypadku niniejszego artykułu korzystniej jednak będzie zdecydować się na jeden termin. Wszelako bliższe spojrzenie na omawiane koncepcje prezentuje istotne różnice pomiędzy podejściami i sposobami w jaki są one wdrażane w firmach w różnych częściach świata.

Prócz korzeni historycznych (odpowiednio amerykańskich lub europejskich) następujące różnice są najważniejsze:
- dobrowolny/nadobowiązkowy lub wszechstronny (dobrowolny i obowiązkowy): bez wątpienia, tylko uwzględnianie zagadnień wychodzących poza zobowiązania ekonomiczne konstytuuje CSR. CSR odwołuje się do nadobowiązkowych działań społecznych firm wychodzących poza wymogi stawiane przez prawo. Sustainability Management obejmuje zarówno dobrowolne działania środowiskowe i społeczne wykraczające poza główną działalność gospodarczą jak również obowiązkowe kwestie takie jak zarządzanie zobowiązaniami prawnymi lub zarządzanie sprawami podnoszonymi przez organizacje pozarządowe lub wywołanymi presją konsumentów.
- firmy jako aktywni odbiorcy lub proaktywni innowatorzy: CSR koncentruje się na zagadnieniach, którymi zajmują się grupy społeczne. Współczesne podejście do CSR obejmuje przewidywanie kwestii społecznych. Wszelako także oczekiwane reakcje są otwarte z natury. Corporate Sustainability a zwłaszcza zasady prowadzenia biznesu w sposób zrównoważony w swojej najbardziej zaawansowanej postaci wymagają od firm przywództwa strukturalnego. Oprócz odpowiadania na społeczne potrzeby w jego skład wchodzi przywództwo w kształtowaniu: obszaru swojej działalności gospodarczej, rynków i warunków panujących na rynku (w tym legislacji) w celu wpierania zrównoważonego rozwoju. To oznacza, że Corporate Sustainability dąży do stworzenia nowych, zorientowanych na przyszłość struktur gospodarczych i społecznych poprzez zrównoważone innowacje – nawet jeżeli nie domagają się ich interesariusze – i skuteczne wprowadzanie ich na rynek. W filozofii Schumpetera Corporate Sustainability dąży do wyeliminowania niezrównoważonych produktów i rynków poprzez kreację bardziej zrównoważonych rozwiązań.
- od przyjęcia odpowiedzialności i tworzenia biznesowych przykładów zrównoważonego rozwoju: CSR podkreśla społeczne osadzenie i odpowiedzialność firm. Punktem startu są etyczne oczekiwania altruistycznych zachowań wychodzących poza cele biznesowe. To sugeruje hipotezę o różnicy pomiędzy biznesem a celami społecznymi. Odmiennie Corporate Sustainability umieszcza integrację biznesu i zrównoważenia razem w centrum uwagi. Podejście to ma na celu rozwijać biznes i model biznesowy w sposób, który wzmacnia bądź tworzy zrównoważony rozwój. W społecznej odpowiedzialności biznesu zarządzanie kwestiami społecznymi i środowiskowymi towarzyszą działalności gospodarczej podczas gdy Corporate Sustainability Management wymaga kształtowania biznesu i rozwoju biznesu aby był motorem zrównoważonego rozwoju.

Różne perspektywy i podejścia CSR i CS uzupełniają się wzajemnie. Ich relacje są najlepiej widoczne wtedy gdy staramy się znaleźć odpowiedź na pytanie czy firma jako przedsiębiorstwo społecznie zaangażowane rozwinęła podejście do wdrożenia społecznej odpowiedzialności biznesu w sposób, który będzie wspierał zrównoważony rozwój.  Taka postawa może zostać sklasyfikowane jako Corporate Sustainability Management wówczas gdy odpowiedź brzmi „tak”. Jeżeli CSR i CC nie będą częścią argumentacji traktującej kwestie środowiskowe i ekologiczne jako pewien luksus, ale jako istotną część zarządzania wówczas CSR musi być wprowadzany w kategoriach zarządzania zrównoważonym rozwojem na podstawie zasad ekonomicznych i korporacyjnych.

Źródło

tłum. Damian Kłobukowski
konsultacje: Iwona Kuraszko menedżer ds. Badań i Rozwoju Forum Odpowiedzialnego Biznesu


Dodaj komentarz:
Wpisz tekst z obrazka:
 
Podpis:




 
       
made by: Webprovider.pl
<empty>